Heupprothese

Doel van de heupprothese

Pijnklachten vormen de voornaamste reden waarom patiënten een heupprothese operatie ondergaan. De pijn is soms zo ernstig dat u belemmerd wordt in uw normale dagelijkse activiteiten. U kunt bijvoorbeeld geen lange afstanden meer wandelen en moet soms zelfs een stok gebruiken. Traplopen gaat zeer moeizaam en is soms zelfs onmogelijk. Het heupgewricht wordt bovendien stijf, waardoor het moeilijk wordt om zelf sokken en schoenen aan te trekken. Al deze dagelijkse activiteiten kunt u weer gewoon uitvoeren als u volledig hersteld bent van de operatie. De heupprothese zal dus een belangrijke bijdrage leveren aan de kwaliteit van uw leven.

Test uw klachten

Ervaringen van anderen

Nuchter zijn (Niet eten en drinken)

U moet tijdens de heupprothese operatie 'nuchter' zijn om complicaties tijdens en na de heupprothese operatie te voorkomen. Het niet nuchter zijn betekent dat de heupprothese operatie niet door kan gaan, omdat anders levensbedreigende complicaties kunnen ontstaan. Nuchter zijn betekent dat u tot zes uur vóór de opnametijd mag eten en (koffie) drinken, daarna niets meer. Uitzonderingen hierop zijn alléén water en thee. Deze mag u nog tot twee uur voor de opnametijd drinken. Een slokje water om medicijnen in te nemen of bij het tanden poetsen is wel toegestaan. Het is verstandig niet te roken, want de ademhalingswegen van rokers zijn vaak geïrriteerd en daardoor gevoeliger voor ontstekingen.

De chirurgische ingreep

Het plaatsen van een totale heupprothese is een grote operatie. De operatie duurt één tot anderhalf uur. Er wordt een snede gemaakt van ongeveer 10-15 cm aan de buitenzijde van de heup. Vervolgens snijdt de chirurg het gewrichtskapsel aan de achterkant in, zodat het gewricht zichtbaar wordt. De slechte heupkop wordt uit de kom ontwricht en met een zaag verwijderd.

De chirurg verricht nu enige voorbereidende handelingen, zodat hij straks een goed passende prothese kan plaatsen. Zo wordt de heupkom met speciale raspen bewerkt, zodat de prothese component perfect in de kom zal passen. Het kanaal in het bovenbeen wordt eveneens met speciale raspen bewerkt, zodat de te plaatsen heupprothese component nauw zal aansluiten in het dijbeen. De totale heupprothese bestaat uit een keramische of cobaltchrome kop en een polyethylene (plastic) kom. De prothese steel is van metaal.

Door een proefprothese te plaatsen test de chirurg de stabiliteit van de kunstheup. Als de stabiliteit goed is bevonden, zal de chirurg de definitieve prothese componenten plaatsen. Vervolgens zorgt hij ervoor dat de heupprothese goed vast komt te zitten.

download.php?cs=244da&id_token=lceab1109

Dit kan op twee manieren:

  • Een ingroeiprothese (ongecementeerde heupprothese). Deze hebben een dun laagje coating dat vastgroeit in het eigen bot.
  • Ook kan de chirurg een prothese kiezen die met botcement gefixeerd wordt in het bot (gecementeerde heupprothese).

In ViaSana worden de meeste heupprotheses geplaatst zonder cement.

Gemiddeld aantal heupprotheses per orthopeed per jaar
Gemiddeld aantal heupprotheses per orthopeed per jaar
Traplopen
Traplopen
Pijn in rust
Pijn in rust
Pijnklachten
Pijnklachten
30 minuten lopen
30 minuten lopen
Functioneren
Functioneren
Gemakkelijk panty's en sokken aantrekken
Gemakkelijk panty's en sokken aantrekken
Pijn tijdens belasting
Pijn tijdens belasting
Moeite bij activiteiten
Moeite bij activiteiten
Tevreden over het resultaat
Tevreden over het resultaat

Wat gebeurt er na de operatie?

Na de operatie wordt u naar de verkoeverkamer gebracht. Hier wordt u nauwlettend geobserveerd door de verpleegkundige; de anesthesioloog is bovendien altijd bereikbaar. Ademhaling, hartslag en bloeddruk worden gecontroleerd en als dat nodig is, krijgt u extra zuurstof toegediend.

Op de verkoeverkamer begint u al te bewegen met het geopereerde been als de verdoving aan het uitwerken is. De verpleegkundige zal u hierin begeleiden.

Complicaties

Operaties zijn niet zonder gevaren: er is altijd een risico op complicaties. Kliniek ViaSana neemt alle mogelijke maatregelen om dit risico tot een minimum te beperken. Hiervoor hebben we een operationeel systeem van risicomanagement dat continu wordt verbeterd. Uiteraard dient u te weten wat de gevolgen en de risico's zijn, voordat u besluit om de heupprothese operatie te ondergaan. Daarom worden ze hieronder beschreven.

Zwelling
Na de operatie zijn uw heup en been gezwollen, warm en rood. Dit is normaal en kan zeker tot zes weken aanhouden. Als u pijn heeft en de roodheid van de wond neemt toe dan kan dit wijzen op een infectie of trombose. Meestal is de lichaamstemperatuur dan ook verhoogd.

Gestoorde wondgenezing
De genezing van de wond kan tijdelijk worden belemmerd, doordat er wondvocht uit de wond komt (lekkage).

Bloeduitstorting (Hematoom)
Soms kunt u na de operatie een bloeduitstorting ontwikkelen. Deze houdt twee tot drie weken aan en zakt uiteindelijk uit in de kuit en de enkel. Daarna verdwijnt de bloeduitstorting. Het kan behoorlijk pijnlijk zijn. U kunt dit zelf behandelen door er twee keer per dag Arnica-olie of Arniflor-zalf op te smeren. De behandelaars van ViaSana zijn geen voorstander van het gebruik van elastische kousen.

Trombose (bloedstolsels)
Trombose in het been of in de longen (longembolie) komt in enkele gevallen voor. Als voorzorgsmaatregel dient u vanaf de dag van de operatie tot vier weken na de operatie een bloedverdunner te gebruiken. Het recept hiervoor heeft u voor de operatie op de polikliniek van uw arts ontvangen. Na de operatie krijgt u een instructie over de wijze waarop u de bloedverdunner zelf kunt injecteren.

Zenuwbeschadiging
Zenuwbeschadiging (een zeldzame complicatie) kan pijn in het been veroorzaken of zwakte van bepaalde spiergroepen met als gevolg een klapvoet die het lopen bemoeilijkt.

Infectie
Diepe infectie van het wondgebied waarbij ook de heupprothese geïnfecteerd raakt, is een ernstige complicatie die gelukkig zelden - in minder dan 1% van de gevallen - voorkomt. Vaak zijn meerdere operaties nodig om een diepe infectie te neutraliseren.

Na de operatie

Pijn komt na iedere grote operatie voor, maar moderne anesthesietechnieken kunnen pijn tot een minimum beperken. De meeste pijn zult u in de nacht ervaren. Wanneer de pijn ondraaglijk is, dient u medicijnen te gebruiken.

Hoeveel pijn u na de operatie ervaart, is afhankelijk van veel factoren en vooral van de operatie. Daarnaast ervaart iedere persoon pijn op een andere manier. De arts en de verpleegkundige kunnen medicijnen toedienen om de pijn te verlichten. De pijn moet draaglijk zijn. U mag niet verwachten dat u helemaal geen pijn hebt. De verpleegkundige zal u leren de pijnscore (0-10) aan te geven, zodat de juiste pijnstilling kan worden gegeven.

Hieronder bespreken we verschillende vormen van pijnbehandeling:

  • Tabletten. Wanneer u weer zelf kunt eten en drinken, kunt u pijnstillers als tabletten innemen. Deze vorm van pijnbehandeling is effectief als u de pijnstillers regelmatig (volgens voorschrift) inneemt.
  • Zetpillen. Wanneer het niet mogelijk is tabletten in te nemen, kunnen zetpillen worden toegediend. Deze worden rectaal (via de anus) ingebracht en door het lichaam opgenomen.
  • Injecties. Soms is het nodig om pijnstillers via een injectie in de buik toe te dienen. Dit zijn meestal sterke pijnstillers die bij ernstige pijn worden toegediend.

Het is van belang dat u alle paracetamol in blijft nemen zolang u pijn heeft. Zo bouwt u namelijk een goede bloedspiegel op.

Bijwerkingen
Meld aan de verpleegkundigen indien u één van de volgende bijwerkingen heeft:

  • misselijkheid en braken,
  • obstipatie (moeizame stoelgang),
  • hoofdpijn,
  • duizeligheid,
  • slaperigheid,
  • lichte verwardheid.

In overleg met u zoeken de anesthesioloog en de verpleegkundige naar de juiste middelen om bijwerkingen en klachten effectief te bestrijden.

Pijnmedicatie bij ontslag
Bij ontslag worden pijnstillers voor veertien dagen voorgeschreven. U dient de instructies goed op te volgen en de juiste doseringen te nemen. Indien nodig kunt u bij ViaSana nog om een herhalingsrecept vragen.

Een stijve heup na de operatie
Na de operatie zal het heupgebied tijdelijk gezwollen zijn. Meestal verdwijnt de zwelling binnen 6 tot 8 weken. De stijfheid van de heup verdwijnt soms zeer langzaam, waardoor het herstel veel tijd kan vergen. Na lang zitten/liggen kunt u moeizaam op gang komen. We noemen dit startproblemen. Dit kan tot een jaar aanhouden.

Resultaat

Meer dan 90% van de patiënten is tevreden over de resultaten van de heupprothese bij ViaSana. Sommige patiënten zijn minder tevreden met het resultaat, omdat een complicatie is opgetreden of omdat de verwachtingen te hoog waren. De oorzaak van een matig herstel kan niet altijd achterhaald worden.

Controles

Bij de 14-daagse controle worden de hechtingen verwijderd. Met een klein tangetje worden de nietjes (agraves) eenvoudig verwijderd. Het is een prikkend gevoel wat niet lang duurt.